Ostatnio zaktualizowano: 2026-08-24
Maliny jesienne, zwane też malinami powtarzającymi, to rośliny owocujące dwukrotnie w sezonie. Uprawa malin tego typu przyciąga ogrodników ze względu na dostęp do świeżych owoców przez dłuższy okres oraz zdolność do regeneracji pędów w tym samym roku wegetacyjnym. Poniżej znajdziesz kompletny przewodnik po najlepszych odmianach malin jesiennych 2026 oraz praktyczne porady dotyczące pielęgnacji malin w domowym ogrodzie.
Co to są maliny jesienne i powtarzające?
Maliny powtarzające (remontant) to odmiany owocujące dwukrotnie w jednym sezonie – raz w lipcu-sierpniu na wieloletnich pędach, raz w wrześniu-październiku na nowymi pędami tego roku. Termin remontant pochodzi z botaniki i opisuje właśnie tę biologiczną zdolność do owocowania dwa razy. Odmiany malin jesiennych, w przeciwieństwie do tradycyjnych, mogą zawiązywać owoce na tzw. szypułach apikalnych (wierzchołkowych pędów), co stanowi główny mechanizm ich powtarzającego owocowania. Uprawa malin tego typu pozwala na przedłużenie sezonu zbiorów z lipca aż do pierwszych przymrozków. Największą zaletą malin powtarzających jest fakt, że możemy w prosty sposób pracować tylko na jesiennym plonie (poprzez cięcie całych pędów w lutym), eliminując tym samym pracę związaną z pierwszym owocowaniem. Pielęgnacja malin jesiennych okazuje się zatem czasami prostsze niż tradycyjnych odmian.
Szerszy kontekst znajdziesz w przewodniku Krzewy jagodowe.
Różnica między malinami letnimi a jesiennymi
Maliny letnie i jesienne różnią się fundamentalnie zarówno w fenologii roślin, jak i strukturze owocowania. Uprawa malin każdego typu wymaga nieco innego podejścia.
Maliny powtarzające cieszą się rosnącą popularnością w Polsce ze względu na uniwersalność – zarówno letnie, jak i jesienne plony mogą być spożywane świeże lub przetwarzane. Uprawa malin jesiennych w rodzinnym ogrodzie jest zatem praktycznie i ekonomicznie uzasadniona.
Najlepsze odmiany malin jesiennych 2026
Najlepsze odmiany malin powtarzających dostępne na polskim rynku w 2026 roku to Polly (Autumn Bliss), Heritage, Himbo Red, Autumn Britten i Joan J. Każda z tych odmian wykazuje inne cechy smakowe, warunki uprawy oraz potencjał rynkowy. Wybór konkretnej odmiany malin jesiennych zależy od wielkości ogrodu, preferencji smakowych i dostępności na rynku.
Polly (Autumn Bliss) – stara klasyka ogrodu
Odmiana Polly (znana też jako Autumn Bliss) to jedna ze starszych, ale nadal popularnych malin jesiennych pochodząca z Wielkiej Brytanii. Uprawa malin tego typu sprawdziła się przez dziesięciolecia w polskich ogrodach. Roślina odznacza się dobrą mrozoodpornością (strefa 6-7 USDA), o czym wiadomo z danych Polskiego Towarzystwa Botanicznego. Owoce są średniej wielkości (1,5-2 gramy), o karminowym kolorze i słodko-kwaśnym smaku. Pielęgnacja malin odmiany Polly nie sprawia trudności – pędy są średnio silne, bez kolców, co ułatwia zbieranie owoców.
Zalety:
- Mrozoodporna (do -25°C)
- Brak kolców
- Dobrze ustalona w polskich warunkach
- Długo owocuje (wrzesień-listopad)
Wady:
- Owoce średniej wielkości
- Podatna na szarą pleśń podczas wilgotnych jesieni
- Wymaga wsparcia pędów (rozstaw 50-60 cm między roślinami)
Heritage – niezawodna i wydajna odmiana
Heritage to klasyczna amerykańska odmiana malin jesiennych, która wyróżnia się niezawodnością i wysoką wydajnością. Uprawa malin Heritage w polskim ogrodzie jest wskazana dla ogrodników szukających pewności i dużych zbiorów. Roślina wykazuje wyjątkową mrozoodporność (do -30°C), co sprawia, że sprawdza się nawet w północnych regionach Polski. Owoce są duże (2-3 gramy), intensywnie czerwone, o klasycznym smaku malinowym – bardziej kwaśne niż Polly, co czyni je idealnym surowcem do przetwórstwa. Pielęgnacja malin odmiany Heritage wymaga jednak bardziej systematycznego podpierania pędów ze względu na ich siłę wzrostu.
Zalety:
- Bardzo mrozoodporna
- Duże owoce
- Wysoka wydajność (8-10 kg/pęd)
- Odporność na spiż pędu
Wady:
- Pędy z kolcami
- Wymaga solidnego systemu podpierającego
- Mniej słodka niż inne odmiany
Himbo Red – nowość z intensywnym smakiem
Himbo Red to nowa, nowoczesna odmiana malin jesiennych wprowadzona na rynek około 2020 roku przez europejskich hodowców. Uprawa malin tego typu cieszy się rosnącym zainteresowaniem w Polsce, szczególnie wśród ogrodników o zaawansowanym doświadczeniu. Owoce są niezwykle duże (3-4 gramy), o intensywnym, słodkim smaku, które przypominają bardziej wielkie maliny czarne niż tradycyjne odmiany. Pielęgnacja malin Himbo Red jest porównywalna z Heritage, choć roślina wykazuje nieco większą podatność na czarną plamistość pędu (cane blight) w warunkach wilgotnych.
Zalety:
- Bardzo duże owoce
- Intensywny, słodki smak
- Nowoczesny wygląd (dla zboru komercyjnego)
- Dobra mrozoodporność
Wady:
- Wyższa cena sadzonek (2026)
- Wymaga staranniejszej pielęgnacji
- Słabsza dostępność w polskich sadzonkarniach
Jak uprawiać maliny jesienne – warunki i stanowisko
Maliny jesienne wymagają stanowiska ze 6-8 godzinami bezpośredniego słońca dziennie dla osiągnięcia optymalnego cukrowości owoców. Uprawa malin w półcieniu (4-6 godzin słońca) jest możliwa, ale obniża wydajność i słodycz. Gleba powinna mieć pH 6,0-6,5 (słabo kwaśna), dobrze przepuszczalną, bogatą w materię organiczną. Pielęgnacja malin obejmuje poprawę struktury gleby poprzez dodanie kompośtu (3-5 litrów na rozbój) i czarnusznika (bark mulch, 5 cm warstwa) w celu utrzymania wilgotności i regulacji temperatury wokół korzeni.
W małych ogrodach można uprawiać maliny espalierem (jako żywą ścianę) lub w pojemnikach (minimum 20 litrów). Wybór stanowiska powinien uwzględniać mikroklimat ogrodu – unikajmy obniżeń, gdzie zbiera się zimne powietrze w nocy, oraz miejsc o stagnującej wodzie. Dobrze wietrzane stanowiska zmniejszają ryzyko grzybowych chorób malin podczas jesiennego owocowania.
Sadzenie malin jesiennych – krok po kroku
Maliny powtarzające można sadzić wiosną (marzec-kwiecień) lub jesienią (październik-listopad). Uprawa malin powinna być poprzedzona przygotowaniem stanowiska na 2-3 tygodnie wcześniej.
- Przygotowanie gleby: Wykopu dołek o głębokości 30-35 cm i średnicy 40 cm. Dosyp do dołka 2-3 litry dojrzałego kompośtu i 100 gramów granulatu fosforanowego (SuperFos, Florovit). Wymieszaj z glebą.
- Głębokie sadzenie: Umieść sadzonkę (różę malinową) na głębokości 5-7 cm poniżej poziomu gruntu – to jest kluczowa różnica w stosunku do większości roślin ogrodowych. Głębokie sadzenie malin stymuluje powstawanie dodatkowych pędów podziemnych.
- Rozstaw: Pomiędzy rozbojami pozostaw 50-60 cm. Między rzędami utrzymuj odległość 1,5-2 metrów dla ułatwienia zbioru i pielęgnacji.
- Obsypanie i ubicie: Zasypte sadzonkę przygotowaną mieszanką (gleba + kompost), ugniatając delikatnie stopami wokół roślin.
- Nawilżenie: Obfite podlanie (15-20 litrów na rozbój) zaraz po sadzeniu.
- Podpieranie pędów: Natychmiast zainstaluj podpory – drewniane kołki (100 cm wysokości) lub system drutów naciąganych między słupkami. Uprawa malin bez podpór prowadzi do połamania pędów i pogorszenia zboru.
- Mulcz: Wyłóż czarnusznik (5 cm) wokół roślin, pozostawiając 5 cm wolnej przestrzeni wokół podstawy pędu.
Nawożenie i podlewanie malin w sezonie
Pielęgnacja malin obejmuje systematyczne nawożenie w trzech fazach sezonu. Uprawa malin wymaga dużej ilości azotu (N), fosforu (P) i potasu (K).
Wiosna (marzec-kwiecień): Dostarczaj nawóz NPK 10-5-15 (100 gramów na rozbój) w celu stymulacji wzrostu pędów. Idealnym wyborem jest Substral Plus lub domowy kompost rozprowadzony na całej powierzchni pod roślinami.
Lato (maj-czerwiec): Zmień proporcje na 5-10-20, skupiając się na potasie w celu wzmacniania owoców. Jedna dawka wystarczy na całe lato.
Jesień (sierpień-wrzesień): Przed ostatecznym owocowaniem aplikuj nawóz o składzie 5-10-25 (Florovit Jesień, Compo Expert).
Podlewanie: Maliny powtarzające potrzebują stałej wilgotności gleby zwłaszcza podczas zawiązywania i dojrzewania owoców (sierpień-wrzesień). Podlewaj co 3-4 dni, o ile nie padały opady (łącznie 40-50 mm tygodniowo). W okresach suchych zwiększ częstość do każdego dnia.
Cięcie malin jesiennych – technika i termin
Cięcie malin jesiennych różni się od tradycyjnych metod. Uprawa malin powtarzających pozwala na dwie strategie cięcia: pracę na obu plonach (lipiec i wrzesień) lub całkowite usunięcie pędów w lutym.
Strategia 1: Pracować na obu plonach
- Marzec: Rozrzedzanie – usuwaj słabe pędy poniżej 5 mm średnicy. Jedną roślinę powinna formować 6-8 silnych pędów.
- Maj-czerwiec: Cięcie wierzchołkowe (tipping) – obetnij górne 15-20 cm pędów nożem (secatory musi być ostry!). Stymuluje to rozgałęzianie się pędów i bardziej zwarte owocowanie.
- Sierpień: Usuwanie starych gałęzi, które już owocowały w lipcu.
Strategia 2: Tylko jesienne plony (rekomendowana dla małych ogrodów)
- Luty-marzec: Całkowite cięcie wszystkich pędów tuż nad glebą (2-3 cm wysokości). Uprawa malin w ten sposób eliminuje pracę przy pierwszym owocowaniu i zmniejsza ryzyko chorób.
- Maj: Rozrzedzanie nowych pędów do 6-8 silnych sztuk.
Do cięcia użyj sekatory o ostrych, czystych ostrzach (DeWalt, Bahco, Felco). Po każdym krzewie dezynfekuj narzędzia 70% etanolem, aby uniknąć rozprzestrzeniania chorób malin między roślinami.
Choroby i szkodniki malin – rozpoznanie i zwalczanie
Maliny powtarzające podatne są na kilka typowych chorób i szkodników szczególnie w Polsce centralnej i wschodniej.
Szara pleśń (Botrytis cinerea): Pojawia się na owocach jako szara, rozmięka warstwa. Przyczyną są opady jesienne i niska wentylacja. Zapobieganie: Rozrzedzanie pędów, usuwanie liści u podstawy (lepszy przepływ powietrza). Zwalczanie: Oprysk Topas, Falcon lub preparatami siarkować (Kumulus, Siarkarol) co 10 dni od lipca.
Rdzawnik malin (Phragmidium): Brązowe, owalne plamy na liściach spodniej strony. Zwalczanie: Usuwanie zainfekowanych liści, oprysk Topasem lub miedzią (Brunopol).
Chrząszcz malinowy (Byturus tomentosus): Małe, ciemne owady żerujące na kwiatach i młodych owocach. Zwalczanie: Oprysk Karate Zeon lub Decis Pro bezpośrednio przed kwitnieniem (maj).
Roztocze (roztoce pajęcze): Liście zmieniają się w żółtawe, cienkie papiery. Zwalczanie: Oprysk Magnifen lub olejami mineralnymi (Emulpar 940) co 7 dni.
Zasada IPM (Zintegrowana Ochrona Roślin): Zawsze zacznij od dezynfekcji narzędzi, usuwania gałęzi porażonych i liści, a dopiero potem sięgaj po preparaty chemiczne. Preparaty biologiczne (Bacillus subtilis) są opcją dla ogrodów małoskalowych.
Czy maliny jesienne są opłacalne w małym ogrodzie?
Tak, maliny jesienne są wysoce opłacalne w małym ogrodzie ze względu na wydajność i długi okres zboru. Uprawa malin powtarzających przynosić może 5-10 kilogramów owoców rocznie z jednej rozboju (przy prawidłowej pielęgnacji). W 2026 roku świeże maliny kosztują na polskim rynku 18-25 złotych za kilogram w skupach i 35-50 złotych za kilogram u producenta. Pielęgnacja malin zajmuje łącznie około 40-60 godzin pracy rocznie (sadzenie, cięcie, podlewanie, zbiór), co przelicza się na koszt pracy około 600-800 złotych (przy stawce 15 zł/h).
Przychód z jednej rozboju (przy 8 kg): 280-400 złotych (sprzedaż bezpośrednia) lub 144-200 złotych (skupy).
Koszty uprawy (na rozbój/rok): nawóz (15 zł), mulcz (10 zł), woda (5 zł), narzędzia (amortyzacja 5 zł) = ~35 złotych.
Zysk netto: 245-365 złotych/rozbój/rok (przy sprzedaży bezpośredniej) lub 109-165 złotych (skupy). Dla małych ogrodów najkorzystniejsze są owoce do przetwórstwa (konfitury, soki, zamrażanie) – wartość czasu pracy jest wtedy wyższa, a łatwiej znaleźć odbiorców na produkty gotowe niż na świeże owoce.
Maliny jesienne są zatem dobrą inwestycją dla ogrodów powyżej 50 m², oferując zarówno zwrot ekonomiczny, jak i satysfakcję ze zboru świeżych owoców przez większość jesieni.











